Monstera adansonii na wilgotnym paliku: krótsze międzywęźla i przedłużanie palika bez zrywania korzeni

TL;DR

• Na suchej desce Monstera adansonii rosła szybko, ale wyglądała na zdziczałą: liście ok. 15 cm, międzywęźla ok. 7 cm.
• Po przejściu na wilgotny palik z mchem międzywęźla skróciły się do ok. 5 cm, a liście urosły do ok. 17 × 9,5 cm.
• Palik da się przedłużyć bez odrywania korzeni od mchu: zdejmuję tylko plecki, zostawiam siatkę i od góry wpinam gotowy segment.
• Nie zakopuj mchu w podłożu. Zakopaną część palika lepiej wypełnić aroid miksem.

Kapryśna?

Monstera adansonii, czyli monkey mask, uchodzi w sieci za kapryśną i moje pierwsze doświadczenia zdawały się to potwierdzać. Pierwsza sztuka była bardzo wrażliwa na lokalizację. Znalazłem w pokoju tylko jedno miejsce, w którym rosła dobrze, a po przesunięciu o 0,5 m w jedną czy drugą stronę część liści zaczynała żółknąć.

Była też bardzo wrażliwa na nadmiar wody w podłożu. Przy zbyt kiepskiej mieszance i ograniczonej ilości światła kończyło się to gniciem korzeni. W końcu doszły wciornastki i pierwszy egzemplarz musiał odejść. Mam wrażenie, że jej delikatne liście nie wytrzymują długo ataku szkodników. Więcej o tym, jak walczę z wciornastkami, pisałem we wpisie o szkodnikach.

W The Bitter Truth of Growing Tropical Plants (na razie tylko po angielsku) zaliczyłem adansonii do roślin, które rosną u mnie dobrze bez większego wysiłku. To się nie wyklucza: kiedy już wiem, czego potrzebuje, przestaje być kapryśna.

Druga sztuka na suchej desce

Po pewnym czasie zobaczyłem w markecie budowlanym młody, ale dorodny egzemplarz i zaryzykowałem ponownie. Tym razem wiedziałem już, gdzie ma najlepsze światło (nie za dużo, nie za mało) i że potrzebuje luźnego podłoża. Rosła w mieszance ok. 50% Plagron Lightmix z perlitem i włóknem kokosowym. Dostała też suchą, drewnianą podporę, po której dzielnie się wspinała.

Faktycznie rosła nieźle, i to szybko, w przeciwieństwie do deliciosy. Nowe liście pojawiały się regularnie, co jest bardzo wdzięcznym widokiem.

Tyle że wielkość liści zatrzymała się na mniej więcej 15 cm długości, a międzywęźla były stosunkowo długie, ok. 7 cm. Roślina rosła, ale wyglądała na zdziczałą.

Cięcie i wilgotny palik DIY

Kiedy doszła do końca deski, postanowiłem zaryzykować z wilgotnym palikiem. 28 lipca 2026 przeciąłem ją na pół i do nowej doniczki z palikiem trafiły dwie części: dolna i odcięty wierzchołek. Od tamtej pory rosną dwa pędy.

Palik zrobiłem sam:

• przód z siatki PCV o oczku 10 mm,
• plecki z maty pod krzesło biurowe,
• wypełnienie z czystego sphagnum,
• na szczycie gotowy zakraplacz zwężający się ku dołowi, dodatkowo przytkany kępką mchu, żeby woda schodziła wolniej.

Dolna część palika była zakopana, ale wypełniona tą samą mieszanką co podłoże, a nie mchem (dlaczego, o tym niżej).

Podłoże też się zmieniło, na dużo luźniejsze: kora piniowa 5–15 mm, chipsy kokosowe, włókno kokosowe, Lechuza PON i tylko jakieś 10–15% Plagron Lightmix.

Nawożę ostrożnie, żeby nie zasolić mchu. Na początku, zanim korzenie skolonizowały palik, podlewałem regularnie podłoże roztworem o nieco wyższym EC, 800–900 µS/cm. Teraz podłoże podlewam już delikatnie, a palik dostaje 600–700 µS/cm nawozu do hydro, obecnie Plagron Hydro A+B.

Co się zmieniło

Wilgotny palik bardzo jej podpasował. Roślina stała w tym samym miejscu co wcześniej, a nowe liście i międzywęźla wyglądały tak:

	Sucha deska	Wilgotny palik
Długość liścia	ok. 15 cm	ok. 17 cm (przy 9,5 cm szerokości)
Międzywęźle	ok. 7 cm	ok. 5 cm

Najnowszy liść ma 6 dużych fenestracji i 3 malutkie bliżej osi symetrii. Od kiedy rosną dwa pędy, nowy liść pojawia się co kilka dni, choć „kilka” to tu raczej górna granica tego słowa.

Uczciwie trzeba dodać, że palik nie był jedyną zmianą. W tym samym momencie roślina została przycięta i dostała nowe, dużo luźniejsze podłoże. Wydaje mi się, że to palik zrobił największą różnicę, ale tego nie rozdzielę.

Liście urosły, ale nie tak, jakbym chciał. Dlatego niecały miesiąc temu, w ramach eksperymentu, przestawiłem ją bliżej okna. Założyłem, że może ten egzemplarz jest nieco inny niż poprzedni. Wcześniej stała ok. 90 cm z boku okna południowego, teraz stoi 70 cm na wprost niego, bez doświetlania. Nie odbiło się to na niej źle, bo liście nie wykazują śladów stresu świetlnego. Przy oknie jest ok. 60% wilgotności, a temperatura trzyma się nieco powyżej 20 °C, w ciągu dnia nawet 27–28 °C.

Zostawiłem ją w tym miejscu i dalej nawoziłem tak jak moje inne aroidy na palikach. Dość szybko doszła do końca palika.

Dlaczego liście wciąż są niewielkie?

17 cm to wciąż mało i widzę dwa możliwe wyjaśnienia.

Pierwsze to faza rozwoju. Monstery mają formę młodocianą i dorosłą, a liście wyraźnie rosną i mają więcej dziur, dopiero kiedy roślina się wspina. Pędy, które przestają się wspinać, wracają do formy młodocianej. Hodowcy piszą też, że w domu nawet wilgotny palik często nie doprowadza rośliny do pełnej formy dorosłej.

Drugie to genetyka. Może kupiłem odmianę, która ma po prostu mniejsze liście i dobija już do sufitu swoich możliwości. Rośliny sprzedawane jako Monstera adansonii to często podgatunek M. adansonii subsp. laniata (dawniej var. laniata). Ale dorosłe liście tego podgatunku mają w naturze 22–55 cm długości, więc sam takson raczej nie ogranicza ich do 17 cm. Nie wiem jednak dokładnie, co mam, więc na razie to otwarte pytanie.

Przedłużanie: hybryda DIY + Sphagrow

Nadeszła pora na przedłużenie palika. Przy okazji postanowiłem przejść z palika DIY na gotowy, szeroko dostępny Sphagrow z zakraplaczem. Jest sztywniejszy, ma wspomniany zakraplacz i bardzo łatwo go przedłużyć, bo wystarczy wpiąć nowy segment. Cięcie rośliny też jest proste: tnie się na granicy segmentów, a wybraną liczbę górnych segmentów razem z rośliną wsadza do nowej doniczki.

Problem w tym, że stary palik był już gęsto przerośnięty korzeniami, a nie chciałem ich zrywać. W końcu to kapryśna roślina ;). Całe przedłużanie zrobiłem 30 października 2026 w taki sposób:

1. Zdjąłem stare plecki, ale zostawiłem siatkę, tak żeby nie uszkodzić korzeni wrośniętych w mech.
2. Przygotowałem nowe, szersze plecki, żeby przekrój starego palika pasował do segmentu Sphagrow.
3. Połączyłem plecki z siatką.
4. W górną część palika wcisnąłem segment Sphagrow (23 cm) i dodatkowo ścisnąłem całość trytytkami.
5. Segment i wolne miejsce w starym paliku wypełniłem tym razem mieszanką sphagnum i chipsów kokosowych, mniej więcej 2:1.

Mam wrażenie, że taka mieszanka sprawdza się lepiej i trudniej w niej o gnicie mchu, którego już doświadczyłem i nie polecam.

Nie zakopuj mchu

Przy przesadzaniu na palik z mchem trzeba pamiętać, żeby nie zakopać mchu w podłożu. Raz tak zrobiłem, przy innej roślinie, i nie polecam. Zakopany sphagnum podciąga wodę z podłoża i jest stale przemoczony, brakuje mu tlenu i wkrótce zaczyna gnić.

Dlatego zakopaną część palika wypełniam aroid miksem. Najlepiej, żeby aroid miks sięgał w paliku jeszcze kilka centymetrów ponad poziom podłoża.

Co dalej

Jeśli monstera utrzyma dotychczasowy szybki i bezproblemowy wzrost, planuję dodać jeszcze dwa segmenty. Potem przyjdzie pora na cięcie i zostawię do dalszej hodowli tylko część na gotowych palikach.

Jedyne zagrożenie, jakie widzę, to że z czasem małpka zrobi tyle korzeni, że ten rodzaj palika zacznie ją ograniczać. Na razie nie martwię się na zapas, zwłaszcza że nie wydaje się tak ekspansywna w kwestii korzeni jak jej starsza siostra deliciosa.

Źródła

• CATE Araceae: Monstera adansonii subsp. laniata: wymiary dorosłych liści.
• ColPlanta: Monstera adansonii subsp. laniata: nazewnictwo i synonimy.
• Aroidpedia: morfologia rodzaju Monstera: forma młodociana i dorosła.
• Top Tropicals: forma młodociana i dorosła monstery: obserwacje hodowców.